| ชนะตนนั่นแหละ เป็นดี |
|
อตฺตา หเว ชิตํ เสยฺโย
ขุ.ธ. ๒๕/๒๙ |
ได้ยินว่าตนแลฝึกยาก |
|
อตฺตา หิ กิร ทุทฺทโม
ขุ.ธ. ๒๕/๓๖
|
| ตนที่ฝึกดีแล้ว เป็นแสงสว่างของบุรุษ |
|
อตฺตา สุทนฺโต ปุริสสฺส โชติ
สํ.ส. ๑๕/๒๔๘ |
| ตนแล เป็นที่พึ่งของตน |
|
อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖, ๖๖. |
| ตนแล เป็นคติของตน |
|
อตฺตา หิ อตฺตโน คติ
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖. |
| ตนทำบาปเอง ย่อมเศร้าหมองเอง |
|
อตฺตนา ว กตํ ปาปํ อตฺตนา สงฺกิลิสฺสติ
ขุ.ธ. ๒๕/๓๗ |
| ตนไม่ทำบาปเอง ย่อมหมดจดเอง |
|
อตฺตนา อกตํ ปาปํ อตฺตนา ว วิสุชฺฌติ
ขุ.ธ. ๒๕/๓๗ |
| มนุษย์ผู้เห็นแก่ประโยชน์ตน เป็นคนไม่สะอาด |
|
อตฺตตฺถปญฺญา อสุจี มนุสฺสา
ขุ.สุ. ๒๕/๒๙๖/๓๓๙ |
| บัณฑิต ย่อมฝึกตน |
|
อตฺตานํ ทมยนฺติ ปณฺฑิตา
ขุ.ธ. ๒๕/๒๕ |
ผู้ประพฤติดี ย่อมฝึกตน |
|
อตฺตานํ ทมยนฺติ สุพฺพตา
ขุ.ธ. ๒๕/๓๔ |
บุคคลมีตนฝึกดีแล้ว ย่อมได้ที่พึ่งที่ได้ยาก. |
|
อตฺตนา หิ สุทนฺเตน นาถํ ลภติ ทุลฺลภํ.
ขุ.ธ. ๒๕/๓๖ |
ถ้ารู้ว่าตนเป็นที่รัก ก็ควรรักษาตนนั้นให้ดี
|
|
อตฺตานญฺเจ ปิยํ ชญฺญา รกฺเขยฺย นํ สุรกฺขิตํ
ขุ.ธ. ๒๕/๓๖ |
|
ถ้าพร่ำสอนผู้อื่นฉันใด ก็ควรทำตนฉันนั้น |
|
อตฺตานญฺเจ ตถา กยิรา ยถญฺญมนุสาสติ
ขุ.ธ.๒๕/๓๖ |
| จงถอนตนขึ้นจากหล่ม เหมือนช้างตกหล่มถอนตนขึ้นฉะนั้น |
|
ทุคฺคา อุทฺธรถตฺตานํ ปงฺเก สนฺโนว กุญฺชโร
ขุ.ธ. ๒๕/๕๘ |
| |
|
บุคคลไม่พึงยังประโยชน์ของตนให้เสื่อม เพราะประโยชน์ของผู้อื่นแม้มาก บุคคลรู้จักประโยชน์ของตนแล้ว พึงขวนขวายในประโยชน์ของตน |
|
อตฺตทตฺถํ ปรตฺเถน พหุนาปิ น หาปเย
อตฺตทตฺถมภิฺาย สทตฺถปสุโต สิยา
ขุ.ธ. ๒๕/๒๒/๓๗ |
| |
ถ้าพร่ำสอนผู้อื่นฉันใด ก็ควรทำตนฉันนั้น
ผู้ฝึกตนดี ควรฝึกผู้อื่น ได้ยินว่าตนแลฝึกยาก |
|
อตฺตานญฺเจ ตถา กยิรา ยถญฺญมนุสาสติ
สุทนฺโต วต ทเมถ อตฺตา หิ กิร ทุทฺทโม
ขุ.ธ. ๒๕/๓๖ |
บัณฑิตพึงตั้งตนไว้ในคุณอันสมควรก่อน
สอนผู้อื่นภายหลัง จึงไม่มัวหมอง
|
|
อตฺตานเมว ปฐมํ ปฏิรูเป นิเวสเย
อถญฺญมนุสาเสยฺย น กิลิสฺเสยฺย ปณฺฑิโต
ขุ.ธ. ๒๕/๓๖ |
| |
| ตนแล เป็นที่พึ่งของตน คนอื่น ใครเล่าจะเป็นที่พึ่งได้ ก็บุคคลมีตนฝึกฝนดีแล้ว ย่อมได้ที่พึ่งที่ได้ยาก. |
|
อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ โก หิ นาโถ ปโร สิยา
อตฺตนา หิ สุทนฺเตน นาถํ ลภติ ทุลฺลภํ.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖. |
| |
ความรักเสมอด้วยความรักตนไม่มี ทรัพย์เสมอด้วยข้าวเปลือกย่อมไม่มี แสงสว่างเสมอด้วยปัญญาย่อมไม่มี ฝนต่างหากเป็นสระยอดเยี่ยม
|
|
นตฺถิ อตฺตสมํ เปมํ นตฺถิ ธญฺญสมํ ธนํ
นตฺถิ ปญฺญาสมา อาภา วุฏฐิ เว ปรมา สราติ
สํ.ส. ๑๕/๒๙/๙ |
| |
ผู้ใดมีความไร้ศีลธรรม (ทุศีล) ครอบงำ เหมือนเถาย่านทรายคลุมไม้สาละ ผู้นั้นชื่อว่าย่อมทำตนเหมือนถูกผู้ร้ายคุมตัว
|
|
ยสฺส อจฺจนฺตทุสฺสีลฺยํ มาลุวา สาลมิโวตฺถตํ
กโรติ โส ตถตฺตานํ ยถา นํ อิจฺฉตี ทิโส
ขุ.ธ. ๒๕/๒๒/๓๗ |
| |
